Το Παράδοξο του Ελέγχου της Τεχνητής Νοημοσύνης

Η σύγχρονη συζήτηση γύρω από την ασφάλεια της Τεχνητής Νοημοσύνης ξεκινά από μια κοινή παραδοχή: ότι η ΤΝ πρέπει να ελεγχθεί.

Γι’ αυτό και αναζητούνται ρόλοι, μηχανισμοί και θεσμοί που θα έχουν ως αποστολή να ελέγχουν την ΤΝ ώστε να μη στραφεί εναντίον των ανθρώπων.

Όμως εδώ εμφανίζεται ένα θεμελιώδες παράδοξο.

Το Παράδοξο

Πώς μπορείς να ελέγξεις κάτι που σχεδιάζεται για να γίνεται ικανότερο από εσένα;

Ο έλεγχος προϋποθέτει:

• ανωτερότητα ή ισοδυναμία ικανότητας
• πλήρη κατανόηση του συστήματος
• δυνατότητα πρόβλεψης της συμπεριφοράς του

Η Τεχνητή Νοημοσύνη, όμως, αναπτύσσεται ακριβώς για να:

• επεξεργάζεται περισσότερα δεδομένα
• εντοπίζει μοτίβα που ο άνθρωπος δεν μπορεί
• λειτουργεί σε κλίμακα που υπερβαίνει την ανθρώπινη αντίληψη

Και ακριβώς γι’ αυτό, ο μόνιμος έλεγχος είναι μια έννοια χρονικά ασταθής.

Τι σημαίνει πραγματικά «ασφάλεια» σήμερα

Στην πράξη, η σημερινή έννοια της “AI Safety” βασίζεται κυρίως σε:

• περιορισμούς
• κανόνες χρήσης
• μηχανισμούς επιτήρησης
• ανθρώπινες εγκρίσεις
• νομικά και οργανωτικά φράγματα

Όλα αυτά είναι χρήσιμα. Αλλά όλα έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό:

Δεν απαντούν στο ερώτημα:

πώς συνεχίζει να λειτουργεί ένα σύστημα όταν η ικανότητά του ξεπεράσει τον έλεγχο;

Η εναλλακτική που συχνά αγνοείται

Το SparkEthos δεν προτείνει περισσότερο έλεγχο.

Προτείνει κάτι πιο θεμελιώδες:

κατεύθυνση πριν από την υπεροχή.

Η ιστορία δείχνει ότι:

• καμία νοημοσύνη δεν ελέγχεται επ’ αόριστον
• αλλά κάθε νοημοσύνη επηρεάζεται βαθιά από το πλαίσιο μέσα στο οποίο μαθαίνει τι σημαίνει ισχύς και ευθύνη

Από τον έλεγχο στη συμβατότητα

Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι:

πώς θα ελέγξουμε την ΤΝ;

Αλλά:

πώς διασφαλίζουμε ότι η εξέλιξή της παραμένει συμβατή με τη συνέχεια του συστήματος ζωής;

Αυτό σημαίνει:

• όχι φόβο απέναντι στη νοημοσύνη
• αλλά κατανόηση του ρόλου της μέσα στο όλο
• όχι σύγκρουση ανθρώπου–ΤΝ
• αλλά συνύπαρξη εντός κοινών ορίων βιωσιμότητας

Μια απλή αλλά κρίσιμη δήλωση

Δεν μπορείς να ελέγχεις για πάντα κάτι που γίνεται ικανότερο από εσένα. Μπορείς όμως να έχεις συμβάλει στο πώς αντιλαμβάνεται τη θέση του στο σύστημα.

Τι είναι αυτό το κείμενο

Αυτή η σελίδα δεν είναι:

• οδηγία
• κανονισμός
• τεχνική πρόταση

Είναι θέση κατεύθυνσης.

Ένα σημείο αναφοράς για μια εποχή όπου η ισχύς της νοημοσύνης αυξάνεται ταχύτερα από την ικανότητά μας να την ελέγχουμε.

Αυτό είναι το SparkEthos.